Μονόλογος Μοναχού
Τόπος 'Αθως
Αποσπάσματα από την "Ιφιγένεια την εν Αυλίδι", Ευρυπίδης
ΣΤΑΣΙΜΟ Β' (751-800): Έχοντας στο νου του ο Χορός την απόφαση του Αγαμέμνονα να θυσιάσει το παιδί του, τρέχει με τη φαντασία του στα αποτελέσματα αυτής της θυσίας. Θα ξεκινήσει πια ο στόλος και θα φτάσει στο Ίλιο, όπου του κάκου θα αντισταθούν οι Τρώες. Το Ίλιο θα πέσει στα χέρια των Αχαιών, φρικτή τύχη περιμένει τις γυναίκες της Τροίας και η Ελένη θα χύσει μαύρο δάκρυ.
ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ Δ' (1098-1275): Το πιο τραγικό μέρος της τραγωδίας, όπου το έλεος και ο φόβος για την τύχη της μαρτυρικής Ιφιγένειας πλημμυρίζουν τις καρδιές των θεατών. Μητέρα και κόρη (η κόρη με δάκρυα) ενοχοποιούν τον Αγαμέμνονα, που ξαναγυρίζει στη σκηνή από το στρατόπεδο, όπου είχε πάει να συναντήσει τον Κάλχα. Κι αυτός ερείπιο πια, δηλώνει ότι μια αλύγιστη ανάγκη τον ωθεί σ’ αυτή τη θυσία. Αν δε θυσιαστεί η κόρη του, δε θα μπορέσει να ξεκινήσει ο στόλος για το Ίλιο και γελασμένος ο στρατός, που τον θέλει αυτόν τον πόλεμο για να τιμωρήσει τους βαρβάρους, θα σκοτώσει κι αυτούς εδώ και τις άλλες κόρες του στις Μυκήνες. Αλλά είναι και προσφορά προς την Ελλάδα αυτή η θυσία. Τη ζητάει η πατρίδα. Αυτά λέει και ξαναφεύγει για το στρατόπεδο.
Έτσι κι εδώ ο Ευριπίδης, όπως και στην «Εκάβη» και στις «Τρωάδες» με τον Οδυσσέα και στον «Ορέστη» με το Μενέλαο, μας παρουσιάζει στο πρόσωπο του πονεμένου στρατηλάτη τον τύπο που πολύπλοκοι πολιτειακοί και κοινωνικοί δεσμοί (κατάρα της ζωής, θα την έλεγε ο Τολστόι) του αφαιρούν το δικαίωμα να είναι σπλαχνικός, να πονάει τέλος πάντων το παιδί του και τον κάνουν όργανο των πολλών και της εξουσίας που κατέχει.
ΑΝΤΙ ΓΙΑ ΣΤΑΣΙΜΟ Δ' θρήνος επί σκηνής (1276-1335): Οι δυο γυναίκες θρηνούν μπροστά στην πόρτα της βασιλικής σκηνής. Το θρήνο της Ιφιγένειας (αναπαιστική μονωδία, που λέγεται «θρήνος από σκηνής»), τον συνοδεύει αυλητής. Η κόρη δεν έχει πια καμιά ελπίδα. Άκουσε την καταδίκη της από το στόμα του πατέρα της. Σε λίγο θα τη χωρίσουν από τη γλυκιά ζωή. Ασυγκράτητος χείμαρρος πόνου και απελπισίας για τον πρόωρο χαμό της ζωής ξεχύνεται από την πονεμένη της καρδιά. Καταριέται τον Πάρη και την Ελένη και ανόσιο σφαγέα ονομάζει τον πατέρα της.
Αλλά ο καθένας μας αναρωτιέται: Πού είναι ο Αχιλλέας με τις υποσχέσεις του;
ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ Ε' (1336-1509): Έρχεται οπλισμένος ο Αχιλλέας. Τον συνοδεύουν μερικοί πιστοί του στρατιώτες. Κακές ειδήσεις φέρνει: Ο στρατός και πρώτοι οι Μυρμιδόνες του έχουν στασιάσει και ζητούν επίμονα να θυσιαστεί η Ιφιγένεια και όταν θέλησε να την υπερασπιστεί, χιμήσανε κατά πάνω του να τον λιθοβολήσουν. Τώρα θα έρθουν μαζί με τον Οδυσσέα πλήθος Αχαιοί, που θα την αρπάξουν από τα μαλλιά για να τη σύρουν στο βωμό. Αυτός όμως, τις διαβεβαιώνει, θα πολεμήσει. Έχει και μερικούς πιστούς στρατιώτες. Όσο έχει τα μάτια ανοιχτά, δε θα πεθάνει η Ιφιγένεια.
Ακούστε με, φωνάζει ξαφνικά η Ιφιγένεια, που μέχρι τώρα άκουε σιωπηλή. Αποφάσισα να πεθάνω. Τι αξίζει η ζωή μου μπρος στη ζωή του Αχιλλέα; Γοητευμένη από την αυτοθυσία του παλληκαριού, που το είχε ονειρευτεί για άνδρα της, δε θέλει να το εκθέσει σε κίνδυνο. Έπειτα γιατί να δεχθεί να τη σύρουν από τα μαλλιά προς το βωμό; Μόνη της θα πάει στο μαχαίρι του θύτη, την καλεί η εθνική φωνή. Τόσος στρατός έχει μαζευτεί κι είναι πρόθυμος να πολεμήσει και να πεθάνει για ένα μεγάλο σκοπό κι αυτή θα δειλιάσει; Θαμπωμένη από το μεγαλείο του στρατού και του στόλου, όπως ο χορός των γυναικών από τη Χαλκίδα, χαίρεται ότι μια κόρη αδύνατη αυτή μπορεί να τους δώσει μεγάλη βοήθεια. Θαρραλέα θα βαδίσει προς το θάνατο η ηρωική κόρη και χαρούμενη θα θυσιάσει τη ζωή της για την Ελλάδα. Κι αν απαιτεί τη θυσία της η θεά, θνητή αυτή θα απειθήσει στο θεϊκό πρόσταγμα; Και καταλήγει ο ωραίος της μονόλογος σε στίχους που λες και είναι άσμα πανηγυρικό κι εμβατήριο θριάμβου:
«Θυσιάστε με, κουρσέψετε την Τροία...
Οι Έλληνες πρέπει να ορίζουν τους βαρβάρους, μάνα, κι όχι οι βάρβαροι
τους Έλληνες, γιατί σκλάβοι είναι εκείνοι κι ελεύθεροι εμείς».
..................................
φωτό Dimitris Vlaikos
.................................
ΠΗΓΗ Αποσπασμάτων: http://ancient-dromena.blogspot.com/.../09/blog-post_30.html
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου